A Fonte Garrida e a perda de Patrimonio

Unha das rúas da intervención que nunca volverá a ter este aspecto.

Durante anos, en Cangas e noutros puntos con certa historia urbana foise destruíndo sen piedade o patrimonio, vivendas mariñeiras que foron desaparecendo ou no mellor dos casos, mudando a súa imaxe case por completo. Como xa falamos nun artigo anterior, a “casa do patín” podemos considerala unha excepción cando antigamente era unha tipoloxía moi estendida. O máis curioso é que agora semella que todos estamos concienciados en que aquilo foi unha lástima, un auténtico delito, e coincidimos en non volver a facelo...pois non !! Debe ser certo iso de que somos o único animal que tropeza dúas veces coa mesma pedra.

O Morrazo e Mobilidade_unha estraña relación.

Os vindeiros Venres 13 e Sábado 14 teremos a oportunidade de participar nas primeiras Xornadas de Mobilidade e Territorio do Morrazo, que terán lugar no Auditorio Municipal de Cangas. [ enlace a páxina das xornadas ]

Pareceume interesante contextualizar a situación en relación a mobilidade que vivimos no Morrazo antes do comezo das xornadas, para animar á cidadanía a participar sabendo certas cuestións clave:

Parcheando_reforma das casetas

Un novo capítulo comeza a escribirse na breve pero intensa vida das casetas de pescadores de Cangas. Como xa vimos en anteriores artigos, son un exemplo moi interesante de arquitectura e paisaxe, de obxeto e de aportación urbana como equipamento. Pero tamén ten defectos, máis ou menos relevantes que agora estanse intentando arranxar. O tema dos ruídos, que segundo un estudio realizado por Virocem chegan a acadar picos de 130dB [máis de 70dB por enriba do límite], é o primeiro en buscarlle unha solución. Así, segundo a noticia publicada en Faro de Vigo, contémplaxe a instalación de paneis de policarbonato [por certo, material moi utilizado polos autores] que impida o paso do vento polas celosías, e como consecuencia reduza os niveis sonoros. O custo económico non semella excesivo, esperemos que o estético tampouco. Parches.

Enlace a Faro de Vigo_23-10-2011

Concello de Cangas_Noguerol & Díez

autor_Noguerol & Díez
situación_Cangas
ano_1984-1995
premios_
_seleccionada na IV Bienal de Arquitectura Española

Como liña de infantería nunha batalla, ou irmán maior nunha familia numerosa, a Casa do Concello de Cangas tivo que loitar contra as críticas dende a difícil situación de ser a primeira. Parece mentira, pero ata o ano en que se levantou o actual edificio do Concello, ben entrada a década dos 90, non existían construcións modernas de calidade na comarca, salvo pequenas excepcións, como o refuxio de A Roiba, sen apenas impacto na sociedade morracense.

Casco vello de Cangas II [a casa do patín]

rúa Antonio Garelly_posiblemente a "casa do patín" máis auténtica que se 
pode encontrar na vila. .

O que nun tempo foi a tipoloxía de vivenda máis repetida da vila, a día de hoxe é case unha excepción. Trátase da chamada “Casa do Patín”, un tipo de casa mariñeira de estética moi particular e característica das Rías Baixas, e sobre todo de Cangas.

Casco vello de Cangas I [aproximación]

[ Facer clic na imaxe para ampliar ]

Este é o primeiro dunha serie de capítulos acerca do casco vello cangués e que servirá de aproximación e contextualización histórica e urbán. 

Trátase dun núcleo histórico de gran interese que durante moitos anos foi sufrindo continuos atentados que deixaron graves feridas no seu rostro, moitas delas incurables. Como caso paradigmático falar da Capela do Hospital, que foi desmontada e desprazada literalmente para levantar, no seu sitio durante séculos, un edificio vulgar promovido pola antiga Caixa de Aforros de Vigo ¡¡ entidade pública !!.

Hoxe en día consérvase a estrutura urbán pero moitas das pezas do puzzle  desvirtúan o conxunto, e dende logo réstanlle valor a un casco vello que podería ser comparable ós máis interesantes núcleos mariñeiros de Galicia como Muros ou Combarro.

Onde habita Peter Pan

"Perico quería unha casa nunha árbore. 

Tiña a árbore, de polas fortes e abertas, non era demasiado grande. Un nispareiro precioso, sen dúbida.

O material podíase reciclar, Fulanito podía conseguilo. 

E así foi, sen clavar unha soa punta na árbore, Perico, Fulanito e varios Menganitos foron construíndo aquel desexo ata facelo realidade"

"Perico" ten 29 anos e é arquitecto. Él non sabía cando soñaba coa casa na árbore, que esta sería súa Opera Prima, que firmaría tamén, Peter Pan.

Cuestión de perspectiva

Sempre me pareceron escusas algunhas das críticas ás casetas. A pesares de ter defectos, e moitos, a miña impresión é que non gustan.. e listo. A pregunta é, ¿por que non gustan?. Pois ben, gústanos o que vemos e coñecemos, o que nunca vimos parécenos estraño, e unha actitude habitual é o rexeite. Os cambios levan un risco que non todo o mundo quere asumir. Como di Punset nunha das súas últimas intervencións, é moi difícil que a xente cambie de opinión, é o que os neurólogos chaman “disonancia”. Polo tanto é difícil que unha sociedade que por certas cuestións culturais e históricas [das que falaremos proximamente] aprecia e valora unha arquitectura vulgar e ostentosa, afincada na pedra e as formas do pasado, sexa capaz de mudar os seus valores. Ante esta situación, a irrupción dunhas casetas sen tellado e de chapa !! [“coma os ghalpóns” diría algún] foi como un elefante nunha cacharrería.

Ante tanta crítica, pensei que podía comprobar se todo o que se dicía era certo. Comprobei que certamente, non sei exactamente como, as casetas fan un ruído moi incómodo cando sopla o vento do sur. Dende logo non estaba plantexado no proxecto, e a solución a descoñezo.

Creo que tamén é certo que existen algunhas goteiras, pero isto en cambio ten fácil solución.

E por último propúxenme comprobar o tema das vistas, posiblemente o máis polémico. Para isto decidín escoller varios puntos de vista dispersos polo frente marítimo cangués que serviran de exemplo claro de como se aprecian as casetas dende o litoral e comprobar o impacto visual real que supoñen para a relación pobo-ría. Co obxectivo de poder contabilizar de algunha maneira este impacto, vamos a valorar cada unha das imaxes segundo a seguinte escala.

Escola de baile Chachachá_otravueltadetuerca arquitectura

autor_otravueltadetuerca arquitectura [Olalla Soage Alonso]
situación_rúa Atranco nº 2, baixo. Cangas
ano_2010-2011
premios
_premio GranDeArea de aportación á Arquitectura 2010.

Nun contexto económico como o actual, onde escasean ás iniciativas por falta de recursos e as que van adiante non están sobradas, ter boas ideas non basta. Para que un proxecto arquitectónico marque a diferencia debe nacer da combinación dunha gran idea e poucos cartos. Sen dúbida, este é un valor engadido respecto a proxectos de presupostos elevados onde a cuestión económica non é parte do proceso. 

A balea seguirá varada [Piscina de Cangas]

As cousas, en lugar de mellorar, empeoran. Parece que a piscina de Cangas terá que seguir esperando. Unha pena.

Artigos de farodevigo.es:

http://www.farodevigo.es/portada-o-morrazo/2011/03/23/xunta-suspende-convenio-financiar-piscina-cangas-falta-liquidez-municipal/529218.html

http://www.farodevigo.es/portada-o-morrazo/2011/03/23/ballena-varada-cuatro-anos-vieja/529219.html

Equipamento no porto de Beluso_Irisarri+Piñera

autor_Irisarri+Piñera

situación_porto de Beluso (Bueu)

ano_2004-2009

Esta nova entrada de ConstruindoCinania vai  provocar comparacións inevitables e lóxicas co edificio de Departamentos para pescadores de Cangas. Teñen un uso similar, se ben este ten un programa maior, están relativamente próximos e levan a mesma firma. Os dous son bos exemplos de arquitectura pública, a pesar de ser ben distintos, tanto na forma como na materialidade. Espero que vos guste.

Artigo completo: galiza.edificando.es

En busca da nova Cinania

A partir desta semán a maioría das entradas de ConstruidonCinania serán enlaces cun renovado blog de arquitectura de Galicia. Trátase dun portal moi interesante e referente que bríndame a posibilidade de chegar a moita máis xente e ter un marco de actuación maior.   

Polo tanto, camiñaremos por Galicia buscando unha nova Cinania. Se vos apetece, podedes acompañarnos. 

Estades invitados dende o seguinte enlace:

galiza.edificando.es  

Centro de Saúde en Domaio_Irisarri & Piñera

autor_Irisarri & Piñera

situación_porto de Domaio (Moaña)

ano_1998-2000

premios_

_preseleccionado ó Premio Europeo Mies van der Rohe 2001

"Parese un sentro de salú". É unha frase moi habitual na xente en Galicia para valorar segundo o seu criterio unha vivenda de arquitectura contemporánea. Durante moitos anos e ata fai pouco, non era frecuente toparse no territorio galego construccións con criterios actuais ou "modernos", e os escasos exemplos eran a menudo centros de saúde, polo que a xente relacionaba directamente este tipo de arquitectura de formas sinxelas, grandes panos de vidro, moitas veces con cuberta plana e liberada de ornamentación con estes edificios sanitarios. Non alcanzan a entender como unha casa non ten a forma de casa de toda a vida, a forma de casa que todos debuxabamos de cativos, cunha cuberta a dúas augas, chimenea e fiestras cadradas. Todo isto ten unha razón lóxica. O SERGAS (servicio galego de saúde), dende fai anos promove concursos de ideas caracterizados por unha a liña arquitectónica contemporánea. Esta iniciativa tivo gratas consecuencias no panorama arquitectónico galego xa que fomentou a realización de edificios de calidade moi superior á media. Así, para moita xente calquera cousa "rara" é un centro de saúde, xa que é o únino referente da outra arquitectura que coñecen. Pouco a pouco vai sendo máis normal ver boa arquitectura en Galicia, pouco a pouco.

Refuxio de A Roiba_Molezún

autor_Ramón Vázquez Molezún

situación_praia de Beluso (Bueu)

ano_1967-1969
premios
_seleccionada para a exposición "Los brillantes 50: 35 proyectos". Madrid.

Trátase dunha obra para sí mesmo dun dos maiores talentos da arquitectura moderna española, Ramón Vázquez Molezún (Medalla de Oro de la Arquitectura, 1992). Arquitecto coruñés que disfrutaba de largas tempadas de vacacións en Beluso neste pequeno refuxio. 

A casa levántase sobre os antigos muros dun alxibe e outras construccións adxetivas dá fábrica de salazón de A Roiba, situada apenas a uns metros. A planta baixa constrúese respetando parte dos muros de granito, case como unha continuación das rocas sobre as que se asenta. Esta planta anégase coa marea chea, así a porta de acceso deixa entrar e sair o auga xa que o uso como almacén de embarcacións o permite. Nos apenas 70m2 da planta primeira organiza todas as estancias da vivenda, así conta con  dous dormitorios, cociña, baños, zona de estar e terraza. Finalmente, despois de algunha modificación, na planta alta encontramos outro dormitorio e terraza. O interior está cheo de inxeniosos inventos do propio Molezún para aproveitar o máximo a reducida superficie. 

Futuro incerto para a piscina_Faro de Vigo

Unha noticia de hoxe que evidencia o futuro incerto da piscina municipal de Cangas, unhas instalacións en continua decadencia e abandono dende 2007. Unha inversión importante (que ainda está sen pagar) para unhas instalacións que teñen pinta de non abrirse xamáis. Os problemas crecen para o concello. Deixo un extracto desta noticia e máis abaixo o enlace: 

"(...). Pero lo cierto es que el Concello de Cangas no dispone en su arcas de dinero para hacer frente a esta deuda que se generó bajo el mandato del Partido Popular. Entre 2005 y 2008 la empresa ejecutó una docena de obras, entre ellas la de la piscina municipal, ahora en completo estado de abandono y que se iba a financiar con 2 millones de euros que se consiguieron del convenio urbanístico de Massó. En mayo del pasado año se había alcanzado un acuerdo con la empresa para empezar a pagar la deuda, pero no se pudo cumplir ni tan siquiera el primer plazo, que es lo que ahora se reclama vía judicial. La única forma que tiene la empresa de cobrar ahora mismo es embargar la relación de bienes patrimoniales que exige el juzgado. (...)"

_artículo farodevigo.es 13_01_2011